Opgroeien en Opvoeden

We willen dat jeugdigen kunnen opgroeien tot verantwoordelijke, zelfstandige, zelfredzame en maatschappelijk betrokkenen volwassenen. Daarvoor is een positieve opgroei- en opvoedsituatie nodig waarin zij zich vrij en veilig kunnen ontwikkelen.

Ouders/verzorgers zijn als eerste verantwoordelijk voor het veilig en gezond opgroeien van hun kinderen. Dat gaat met 'vallen en opstaan’ gepaard. Dat hoort er nu eenmaal bij. Soms hebben zij hier hulp bij nodig. Die bieden we, vooral gericht op de gezinssituatie en de positie van de jeugdige(n) daarin.

Onze ondersteuning aan jeugdigen en ouders is:

• Gericht is op zelfredzaamheid en eigen kracht van de jeugdigen en opvoeders (normaliseren)

• Als eerste gericht op het gezinssysteem van de jeugdigen

• Vanuit de eigen leefomgeving, zo dichtbij mogelijk

• Zo licht als mogelijk en zo zwaar als nodig

• Snel beschikbaar en toegankelijk

Samenwerken

De gemeente kan in veel voorzien, maar dat kan ze niet alleen. Daarvoor kennen we als eerste het Centrum voor Jeugd en Gezin in onze eigen gemeente. Daarnaast werken we in de regio samen met 8 andere gemeenten om de nodige (boven-)regionale zorg te kunnen bieden.

Veiligheid

Niet altijd groeien jeugdigen op in een veilige gezinssituatie. De maatschappij verhardt en de kans bestaat dat er ruzies ontstaan. Huiselijk geweld en kindermishandeling (evenals femicide – geweld tegen vrouwen) worden daardoor extra belangrijk voor onze gemeente.

Kostenbeheersing

De kosten voor jeugdhulp zijn de afgelopen jaren, landelijk, flink gestegen. Om goede hulp betaalbaar te houden voor de gemeente, hebben we een uitvoeringsprogramma Kostenbeheersing Jeugdhulp opgezet, dat, naast regionale en landelijke aanpakken, moet leiden tot beheersing van de uitgaven.

Opgroeien en Opvoeden
Opgroeien en opvoeden gaat met vallen en opstaan. Kleine problemen horen daarbij. Tijdens contactmomenten met ouders en verzorgers hebben onze medewerkers hen bewust gemaakt van hun belangrijke rol in de opvoeding. We hielpen ouders vooral om zelf oplossingen te vinden.  Waar dat kon, hebben we hen aangemoedigd om hulp te vragen aan familie of andere mensen in hun omgeving. We keken eerst naar de situatie in het gezin en zetten alleen jeugdhulp in als dat echt nodig was.

We probeerden problemen zo veel mogelijk te voorkomen. Dit deden we samen met scholen, sportverenigingen en andere organisaties. We hebben de samenwerking met hen versterkt. Zo konden we voorkomen dat jongeren onnodig gebruik moesten maken van jeugdhulp.

In het coalitieakkoord staat dat we jongeren pas loslaten als belangrijke onderdelen van hun leven op orde zijn. Dit gaat om steun, wonen, school of werk, inkomen en welzijn. Deze vijf onderdelen zijn belangrijk bij het volwassen worden. We zijn in 2025 een proefproject gestart met tien jongeren om onze hulp op deze belangrijke punten beter te laten aansluiten. 

De proef Praktijkondersteuner Huisarts voor Jeugd is afgerond en liet positieve resultaten zien. In 2025 hebben we gewerkt aan het beter vastleggen van gegevens door de praktijkondersteuners. Hierdoor konden we hun inzet, de samenwerking met huisartsen en de resultaten verbeteren.

Veel problemen bij jongeren worden zichtbaar op school, zoals verzuim, spijbelen of lastig gedrag. Daarom helpen we jongeren zo veel mogelijk op school, samen met de scholen. De consulent op school speelt hierbij een belangrijke rol. We hebben de inzet van deze consulenten verbeterd. Dit deden we door beter vast te leggen wat zij doen. Zo konden we hun werk beter volgen en verbeteren.

Samenwerken
We hebben de overgang van jeugdhulp naar Wmo verbeterd. Zo wilden we voorkomen dat problemen groter werden en dat inwoners later zwaardere zorg nodig kregen. Veel problemen bij jongeren ontstaan in het gezin. Daarom hebben we veel aandacht besteed aan betere samenwerking binnen de gemeente en met maatschappelijke organisaties.

We wilden weten hoe inwoners onze hulp ervaren. Het gaat dan om het vinden van informatie, het aanvragen van hulp en de kwaliteit van ons aanbod. Daarom wilden we vanaf 2025 elk jaar een klanttevredenheidsonderzoek doen onder inwoners. Door omstandigheden is dit onderzoek in 2025 niet uitgevoerd.

Veiligheid
We willen het taboe rond huiselijk geweld doorbreken. We willen inwoners helpen om signalen beter te herkennen en sneller in actie te komen. Ook hebben we gewerkt aan het beter organiseren van hulp bij onveilige situaties en huiselijk geweld. Naast aandacht voor dit onderwerp binnen onze organisatie, hebben we inwoners het hele jaar door geïnformeerd. Dit deden we met advertenties en filmpjes op sociale media en met flyers en posters. Deze gingen over het herkennen van signalen van huiselijk geweld en kindermishandeling. Ook hebben we zorgverleners die vaak als eerste contact hebben met inwoners hierover geïnformeerd.

Onze gemeente is sinds 2025 LVAK-gecertificeerd voor het werken met de meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling. Binnen de organisatie zijn vier medewerkers beschikbaar als aandachtsfunctionaris. Zij denken mee en helpen bij het herkennen van signalen.

We werkten met de lokale werkagenda Pleegzorg aan de verbetering van de pleegzorg in onze gemeente. Ook hebben we gewerkt aan het vinden van nieuwe pleegouders. In de Hervormingsagenda Jeugd is afgesproken om minder gebruik te maken van zware jeugdhulp met verblijf in een instelling. Daarom zijn er meer plekken nodig dicht bij huis waar kinderen tijdelijk of voor langere tijd veilig kunnen opgroeien.

Kostenbeheersing
De gemeenten in de regio Haaglanden zagen de afgelopen jaren een stijging van het aantal inwoners dat jeugdhulp nodig had. Ook nam de vraag naar jeugdhulp toe en stegen de kosten. In 2025 is een regionaal traject gestart om jeugdhulp in te kopen. Dit moet zorgen voor minder aanbieders, lagere kosten en minder jongeren die jeugdhulp nodig hebben.

In 2025 hebben we onder andere de volgende acties uitgevoerd:

• We zijn gestopt met het inzetten van externe consulenten. In plaats daarvan hebben we medewerkers in vaste dienst aangenomen.

• We hebben de werkwijze van het Jeugdteam aangepast. Dit deden we door procedures te wijzigen en beter te controleren.

• Consulenten maakten minder gebruik van maatwerkoplossingen.

• We hebben een verscherpt regionaal richtinggevend kader ingevoerd.

• We zijn kritischer geweest bij het toekennen en verlengen van jeugdhulp.

• We hebben strakker gestuurd op indiceren door aanbieders van jeugdhulp.